STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARKI REGIONALNEJ

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARKI REGIONALNEJ

Istotnym elementem programowania rozwoju regionalnego jest wybór odpowiednich strategii rozwoju regionalnego. Strategie te wiążą się z istniejącymi uwarunkowaniami zewnętrznymi i wewnętrznymi.

Do uwarunkowań zewnętrznych zaliczamy:
• politykę makroekonomiczną państwa,
• stan finansów publicznych,

Uwarunkowanie wewnętrzne to:
• kondycja finansowa największych przedsiębiorstw,
• stan środowiska,
• procesy przekształceń własnościowych,

W programowaniu rozwoju gospodarczego regionu wyróżniamy dwa rodzaje strategii:
• strategie defensywne (dostosowania) – opierające się głównie na łagodzeniu ujemnych skutków transformacji gospodarczej, której elementem są doraźne działania zapobiegawcze (pomoc społeczna, likwidacja zakładów, polityka subsydiów),
• strategie ofensywne (ekspansji, innowacji) – obejmujące tworzenie nowych dynamicznych elementów gospodarki m.in. tworzenie nowych miejsc pracy, pobudzanie przekształceń własnościowych, szukanie inwestorów strategicznych, popieranie sektora małych i średnich przedsiębiorstw,

Ogólnie strategie te mogą opierać się na:
• scenariuszach eksploatacyjnych polegających na przenoszeniu dotychczasowych tendencji rozwoju gospodarki na przyszłość,
• scenariuszach preferencji dla wybranych sektorów gospodarki mających szczególne znaczenie w danym regionie,

Ważnym elementem w programowaniu gospodarki regionalnej jest wybór odpowiednich instrumentów. Wyróżniamy:
• instrumenty informacyjno-promocyjne (miękkie) – obejmujące informacje o kierunkach rozwoju, o zasobach naturalnych, strukturze siły roboczej, niewykorzystanych zdolnościach produkcyjnych,
• instrumenty ekonomiczne – obejmujące m.in. preferencje dla wybranych przedsięwzięć inwestycyjnych, gwarancje kredytowe władz regionalnych, środki wspierające tworzenie nowych miejsc pracy, udział władz regionalnych w niektórych inwestycjach odznaczają się największą skutecznością oddziaływania ale mają one ograniczony zasięg oddziaływania np. w dziedzinie ochrony środowiska oraz sposobu wykorzystywania poszczególnych terenów,

Środkami wspierającymi rozwój poszczególnych regionów jest rozwój różnych instytucji tzw. otoczenia biznesowego. Rozwój regionalny w najbliższych latach wymagał będzie zwiększenia efektywności wykorzystywania środków publicznych oraz dalszego zwiększania autonomii samorządów terytorialnych.

Podstawą gospodarki przestrzennej w Polsce jest ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27.03.2003r. Według tej ustawy na szczeblu krajowym opracowywana jest tzw. koncepcja polityki przestrzennego zagospodarowania kraju. Dokument ten opracowuje rządowe centrum studiów strategicznych. Koncepcja ta negocjowana jest pomiędzy poszczególnymi resortami i regionami, a następnie prezes Rady Ministrów przedstawia tę koncepcje Sejmowi. Po uchwale sejmowej nabiera ona mocy aktu prawnego.

Na szczeblu wojewódzkim uchwalane są przez Sejmik Wojewódzki:
• plan zagospodarowania przestrzennego województwa,
• strategie rozwoju województwa,

Plan zagospodarowania przestrzennego województwa zawiera zarówno zadania rządowe jak i też zadania samorządowe województwa. Zadania te uzgadniane są z planami zagospodarowania przestrzennego sąsiednich województw.

Na szczeblu powiatu sporządzane są studia z zakresu zagospodarowania przestrzennego. Natomiast na szczeblu gminy opracowywane są dwa dokumenty:
• Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy - studium to stanowi ogólne wytyczne w zakresie gospodarki przestrzennej w gminie,
• Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego który jest podstawowym aktem prawnym w zakresie gospodarki przestrzennej gminy – zawiera szczegółowy opis zagospodarowania przestrzennego terenów gminy,

W gospodarce przestrzennej w Polsce przyjęto kilka priorytetów:
• Szczególne preferencje będą miały wybrane ośrodki będące biegunami rozwoju. należą do nich m.in. największe metropolie,
• W koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju jako obszary najwyższej aktywności wyznaczono strefy wokół głównych systemów komunikacyjnych,
• Restrukturyzacja wybranych regionów zagrożonych skutkami transformacji – region śląski, województwa południowo-wschodnie i południowe,
• Silnie wspierany będzie rozwój tzw. krajowych i regionalnych środków rozwoju (miasta do 100 tyś.) jako ogniska rozwoju,

Comments are closed.