Podstawowe cechy podatku VAT:

Podstawowe cechy podatku VAT:
• powszechność opodatkowania,
• wielofazowość,
• potrącalność,
• neutralność dla podatników jako podatku od konsumpcji,
Zasada powszechności podatku VAT wynika z zakresu przedmiotowego opodatkowania tym podatkiem, który obejmuje wszelkie dostawy towarów i świadczenia usług za wynagro-dzeniem niezależnie od tego, na jakim etapie obrotu są realizowane (tzn. czy mają one cha-rakter zaopatrzeniowy, inwestycyjny lub konsumpcyjny) oraz zakresu podmiotowego z uwagi na bardzo szeroko określony krąg podmiotów uważanych za podatników podatku VAT. Od-stępstwa od zasady powszechności mogą mieć jedynie charakter wyjątkowy, bowiem wyłą-czenie niektórych transakcji z zakresu opodatkowania – względnie objęcie ich zwolnieniem od podatku – zakłóca jego naliczanie w sposób umożliwiający osiągnięcie celu, jakim jest opodatkowanie wyłącznie ostatecznej konsumpcji towarów i usług, dlatego też stosowanie zwolnień zostało wymienione enumeratywnie w ustawie.

Wielofazowość podatku VAT wiąże się ściśle z zasadą powszechności tego podatku, który powinien być nakładany na każdym etapie obrotu towarem lub usługą, aż do ostatecznego nabywcy. W każdej fazie obrotu, opodatkowaniu podlega tylko wartość dodana liczona od wartości netto towaru lub usługi (tzn. po odliczeniu wartości już opodatkowanej w po-przedniej fazie obrotu).

Potrącalność podatku VAT wyraża się tym, że każdy z podatników na swoim etapie obrotu dokonuje naliczenia podatku należnego obciążającego kolejnego odbiorcę. Ma on jednocze-śnie prawo do odliczenia od swojego podatku należnego podatku, którym obciążył go jego dostawca przy nabyciu towarów lub usług.

Neutralność podatku VAT wyraża się tym dla podatnika, że poprzez realizację prawa do odliczenia podatku naliczonego podatnik nie ponosi faktycznie ciężaru tego podatku. Po-datek VAT nie powinien obciążać podatników uczestniczących w obrocie towarami i usługa-mi, którzy nie są ich ostatecznymi odbiorcami, gdyż całym ciężarem powinien zostać obcią-żony ostateczny nabywca, czyli konsument. Dlatego też, podatek ten nazywany jest często podatkiem od konsumpcji.

VI Dyrektywa Unii Europejskiej określając moment prawa do odliczenia podatku wskazuje na potrzebę takiego unormowania zasady neutralności podatku dla podatników, która zapewni państwom członkowskim równowagę wpływów i wydatków wynikających z podatku VAT. Stanowi ona bowiem, że prawo do odliczenia powstaje z chwilą powstania obowiązku podat-kowego (u sprzedawcy) w odniesieniu się do podatku podlegającemu odliczeniu, co oznacza, że podatnik (nabywca) może dokonać odliczenia podatku dopiero z chwilą, gdy u dostawcy powstanie obowiązek podatkowy. Takie korelacje momentu powstania obowiązku podatkowego z zapłata podatku należnego u dostawcy z prawe do odliczenia tego podatku u nabywcy zapewnia prawidłową realizację zasady neutralności oraz stabilizację budżetową.

Comments are closed.