Tomasz z Akwinu

Tomasz z Akwinu był postacią, która na chrześcijaństwo wywarła przeogromny wpływ dlatego należy poświęcić mu więcej miejsca. Zreformować chrześcijaństwo w oparciu o Arystotelesa, kiedy tezy tego drugiego zaczęły odbiegać od praktyki życia codziennego ówczesnego świata chrześcijańskiego. Stworzony przez jego, albo raczej jego uczniów, tomizm stal się oficjalną doktryna Kościoła ale dopiero w XIX wieku (encyklika Leona XIII Aeterni patris). Już jako pięciolatek wysłany został przez rodziców na naukę do klasztoru benedyktynów na Monte Cassino. Studiował Arystotelesa w Neapolu. W 1244 wstąpił do dominikanów (przy sprzeciwie rodziców) gdzie uczył się i sam nauczał. Studiował ponadto w Paryżu i w Kolonii. Pierwszym jego dziełem było Scriptum super libros sententiarum, ale dopiero Summa contra gentiles (Summa przeciw poganom) i Summa theologiae (Summa teologiczna) przyniosły mu sławę i uznanie Kościoła jako wielkiego filozofa chrześcijański. Znane są powszechnie jego dowody na istnienie boga (quinque viae) w liczbie pięciu. Lecz zdaje się, ze są one zmodyfikowana wersja jednej i tej samej myśli. Po pierwsze, jak twierdzi Tomasz, skoro wszystko na świecie się porusza to bezpośrednia przyczyna tegoż właśnie ruchu jest Bóg - istota, która pierwsza wprowadziła świat w ruch. Teoria niesamoistności świata, mówi, że istnienie świata jest dowodem na istnienie Boga. Trzeci dowód Tomasza omawia kwestię przypadkowości wszechrzeczy, na podstawie której wyznacza się istotę, która tą przypadkowość ustanowiła. Hierarchiczność bytów przemawia natomiast za istnieniem bytu najwyższego - tym bytem na ziemi jest człowiek, stworzony na wzór Boga, który jest bytem najdoskonalszym we wszechświecie. Ostatni zaś dowód wyznaczony jest przez celowość przyrody, która to rozwija się w kierunku doskonałości, to doskonałością jest oczywiście Bóg. Bóg był dla Tomasza przyczyną bytów, wszystkich bytów, które Tomasz podzielił na materialne i niematerialne. Wykluczył wiec możliwość istnienia niebytu. Poprzez to, ten najdoskonalszy byt był niepojmowalny dla człowieka. Natomiast człowiek był niepowtarzalnym zespoleniem ciała i duszy. Podobnie jak J.Lock, Tomasz twierdził, że umysł ludzki jest czysty kiedy człowiek przychodzi na świat. Zapisywanie tego rozumu odbywa się na zasadzie doświadczenia zmysłowego, przez które rozum nazywa i definiuje poszczególne byty. Dla człowieka pełne poznanie jest możliwe tylko poprzez Boga. Zmarł 7.III 1274 w drodze na sobór w Lyonie.

Comments are closed.