PODATEK OD SPADKÓW I DAROWIZN

PODATEK OD SPADKÓW I DAROWIZN

Podatek od spadków i darowizn jest podatkiem, któremu podlegają tylko i wyłącznie osoby fizyczne.

Podstawa prawna:
28.07.1997r. ustawa o podatku od spadków i darowizn Dz.U. z 1997r. Nr 16 poz. 89.

Art.1 mówi, iż przedmiotem opodatkowania są:
• spadki,
• darowizny,
• zasiedzenie,
• nieodpłatne zniesienie współwłasności,
• zachowek (jeżeli podatnik nie uzyskał go w formie spadku i darowizny),
• prawo do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wpłaty na wypadek jego śmierci,

Opodatkowaniu podlegają w/w prawa lub rzeczy jeżeli w chwili otwarcie spadku lub zawar-ciu darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce pobytu stałego na teryto-rium RP.

Wyłączenia z podatku od spadków i darowizn:
• rzeczy i prawa majątkowe znajdujące się na terytorium RP jeżeli w dniu nabycia ani na-bywca ani spadkodawca lub darczyńca nie byli obywatelami polskimi i nie mieli stałego pobytu na terytorium RP,
• nabycie w drodze spadku lub darowizny praw autorskich i praw pokrewnych, praw do wynalazków, nabycie środków z pracowniczego programu emerytalnego dokonane przez uczestnika na wypadek śmierci,
• nabycie w drodze spadku środków zgromadzonych na rachunku zmarłego członka OFE,

Zwolnienia przedmiotowe:
• zwalnia się z podatku gospodarstwa rolne za wyjątkiem budynków mieszkalnych, urzą-dzeń do prowadzenia upraw specjalnych (szklarnie, pieczarkarnie, chłodnie) – art.4,
• zwolnione jest nabycie w drodze darowizny przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej pieniędzy w kwocie nie przekraczającej 9.637zł od jednego darczyńcy, a od wielu dar-czyńców 19.274zł w okresie od 5 lat od pierwszej darowizny jeżeli pieniądze te zostaną przeznaczone na cele mieszkaniowe obdarowanego,

Cele mieszkaniowe – to wkład budynku lub mieszkania do spółdzielni, budowę lokalu w małym domu mieszkalnym, budowa domu jednorodzinnego albo nabycie lokalu miesz-kalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

• nabycie w drodze spadku przez osoby zaliczane do I i II grupy podatkowej przedmiotów wyposażenia mieszkania,
• dzieła sztuki i rękopisów będących twórczością spadkodawcy oraz materiałów bibliotecz-nych jeżeli spadkodawca zajmował się twórczością lub działalnością naukową, oświato-wa, literacką lub publicystyczną.
• zabytków nieruchomych przez osoby zaliczane do I lub II grupy podatkowej wpisane do rejestru zabytków, jeżeli nabywca zabezpieczy je i konserwuje zgodnie z obowiązującymi przepisami,

Obowiązek podatkowy:
• w przypadku darowizny solidarnie na obdarowanym i darczyńcą (po 50%),
• w przypadku dziedziczenia obowiązek podatkowy powstaje z chwilą przyjęcia spadku,
• przy nabyciu w drodze testamentu z datą ogłoszenia testamentu,
• w przypadku testamentu z poleceniem z datą wykonania polecenia,
• przy nabyciu w drodze darowizny z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego,
• w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy z chwilą spełnienia przy-rzeczonego świadczenia,
• przy nabyciu w drodze zasiedzenia z chwilą uprawomocnienia się aktu sądu stwierdzają-cego zasiedzenie,
• przy nabyciu w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności z chwilą zawarcia umo-wy, ugody lub uprawomocnienia się wyroku sądu,
• jeżeli nabycie nie złożone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia zgłoszenia pisma,
• gdy nabycie w drodze darowizny nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przed organem podatkowym na okoliczność dokonania tej darowizny,

Podstawa opodatkowania:
Podstawa opodatkowania stanowi wartość rzeczy nabytych i praw majątkowych po potrące-niu długów i ciężarów (czysta wartość) ustalona na dzień nabycia wg cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Jeżeli spadkobierca lub obdarowany został obciążony obowiązkiem wykonania polecenia lub zapisu wartość obciążenia stanowi ciężar, jeżeli pole-cenia zostanie wykonane. Do długów i ciężarów zalicza się m.in.
• koszty ostatniej choroby spadkodawcy, jeżeli nie zostały pokryte za życia i z jego mająt-ku,
• koszt pogrzebu w zakresie w jakim odpowiada to zwyczajom przyjętym w danym środo-wisku,
• koszt postępowania administracyjnego,
• wynagrodzenie wykonawcy testamentu,
• wypłaty z tytułu zachowku wynikające z przepisów Kodeksu Cywilnego,

Tryb postępowania:
1. Podatnik składa zeznanie, w którym przedstawia m.in. wartość spadku.
2. Jeśli urzędnik stwierdzi jakieś niejasności podatnik zostaje wezwany w celu ich wyjaśnie-nia.
3. Jeśli urzędnik nie zgodzi się z wysokością zadeklarowanej wartości spadku, powoływany jest rzeczoznawca z urzędu, który dokonuje wyceny.
4. W przypadku, gdy kwota ustalona przez rzeczoznawcę z urzędu będzie różnic się od kwo-ty zadeklarowanej przez podatnika o więcej niż 33%, podatnik oprócz zapłacenia podatku pokrywa koszty zawiązane z powołanie rzeczoznawcy z urzędu.

Kwoty wolne:

9.637,00zł – I grupa podatkowa,
7.276,00zł – II grupa podatkowa,
4.902,00zł – III grupa podatkowa,

I grupa podatkowa to:
• małżonek,
• zstępni tj. dzieci, wnuki, prawnuki,
• wstępni tj. rodzice, dziadkowie, pradziadkowie,
• pasierbowie i pasierbice,
• zięciowie i synowe,
• rodzeństwo,
• ojczym,
• macocha,
• teściowie

II grupa podatkowa to:
• zstępni rodzeństwa,
• siostrzeńcy,
• bratankowie i ich dzieci, wnuki i prawnuki,
• rodzeństwo rodziców,
• rodzeństwo zstępnych małżonków,
• rodzeństwo małżonków,
• małżonkowie innych zstępnych,

III grupa podatkowa to:
• pozostali

Jeżeli nabycie rzeczy lub praw majątkowych od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, do wartości rzeczy ostatnio nabytych dolicza się wartość rzeczy nabytych w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie – art. 12 i 13,

Wysokość podatku:
Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczany jest na-bywca – art. 15 ust. 1 Tabela.

Nabycie w drodze zasiedzenia podlega opodatkowaniu w wysokości 7% podstawy opodatko-wania.

Ulga z art. 16:
W przypadku nieruchomości w takich przypadkach jak określone w celach mieszkaniowych w drodze:
• spadku lub darowizny przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej,
• spadku przez osoby zaliczane do II grupy podatkowej,
• spadku przez osoby zaliczane do III grupy podatkowej sprawujące przez co najmniej 2 lata opiekę na mocy umowy zawartej z nim przed organem gminy,

W w/w przypadkach nie wlicza się do opodatkowania wartości 110m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.

Warunki, które musi spełnić osoba, aby skorzystać z w/w ulgi:
• być obywatelem Polski lub mieć miejsce stałego pobytu w Polsce,
• nie być właścicielem innego budynku, bądź będąc nim przepisać go na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy,
• nie dysponować prawem do lokalu lub posiadając go przekazać to prawo zstępnym lub spółdzielni w terminie 3 miesięcy od daty złożenia zeznania podatkowego,
• nie są najemcami lokalu lub będąc nim rozwiązać umowę najmu,
• będą zamieszkiwać w nabytym lokalu lub budynku przez 5lat:
 od dnia złożenia zeznania podatkowego, jeżeli w chwili złożenia zeznania w nim za-mieszkują,
 od dnia zamieszkania w nabytym lokalu lub budynku, jeżeli nabywca zamieszka w nim w ciągu roku od złożenia zeznania podatkowego,
 jeżeli budynek jest zajęty przez osoby trzecie, podatnik może zamieszkać w nim w okresie do 5 lat od dnia nabycia,

Podatnik ma prawo do wykorzystania ulgi z tytułu art. 16 również wówczas, gdy sprzeda nie-ruchomość lub prawo przed okresem zamieszkania ze względu na konieczność zmiany wa-runków (zdrowie) lub miejsca zamieszkania a nabycie innego budynku lub pozwolenia na budowę nastąpiło nie później niż w ciągu 6 miesięcy.

Płatnicy:
Notariusze są płatnikami podatku od spadków i darowizn dokonanych w formie aktu notarial-nego albo zawartej umowy dotyczącej nieodpłatnego zniesienia własności. Notariusze są zo-bowiązani do odprowadzenia pobranego podatku według siedziby płatnika.

Comments are closed.