USTAWA XII TABLIC

USTAWA XII TABLIC
Lex Duocendim Tabularum

To najdawniejszy zbiór prawa rzymskiego. Były to drewniane tablice, wystawione na rzymskim forum, uległy zniszczeniu podczas najazdu Gallów w początkach IV w p.n.e.
Zajmuje wśród ustaw rzymskich miejsce wyjątkowe. Regulowała szeroki zakres spraw i cieszyła się zawsze znaczną powagą.
Powstanie
Ustawa XII Tablic swoje powstanie zawdzięcza stanowczym żądaniom plebejuszy w stosunku do patrycjuszy, by dokonać spisania istniejącego prawa zwyczajowego (niepisanego). Plebejusze obawiali się bowiem, że prawo, którego znajomość i interpretacja była domeną kapłanów ( czyli patrycjuszy), może być tłumaczone na ich niekorzyść.

462 r. p.n.e – Trybun ludowy Tarentilius Arsa domagał się spisania prawa
Ustawę redagowały dwie kolejne komisje specjalne, każda powołana na jeden rok. Obydwie były złożone z 10 mężów.
Ustawa uregulowała:
- postępowanie sądowe i egzekucyjne
- spadkowanie
- ochronę własności
- zobowiązania

Treść
Główny trzon ustawy stanowiły przepisy z dziedziny prawa prywatnego, procesu i postępowania egzekucyjnego w sprawach prywatnych.
Traktowała też o czynnościach prawnych i prawie karnym.
Treść ustawy XII Tablic jest wyrazem ówczesnego stanu gospodarki, stąd wiele przepisów dotyczy ochrony interesów drobnych rolników. Niewolnicy istnieli już wtedy, ale była to niewola typu patriarchalnego, niewolnik był jeszcze osobą, jeszcze nie rzeczą.
Główna tendencją ustawy było uregulowanie konfliktu socjalnego w obrębie społeczeństwa ludzi wolnych, ale już silnie zróżnicowanych pod względem majątkowym i społecznym.
Treść Ustawy XII Tablic jest wyrazem ówczesnego stanu gospodarki, stąd wiele przepisów dotyczy ochrony interesów drobnych rolników.
Poziom techniczny
Ustawa ta była aktem normatywnym stosunkowo niewielkim, jej przepisy były sformułowane w dość nieporadny sposób i z ledwością uporządkowane.

Comments are closed.