Korupcja- charakterystyka zjawiska

Korupcja- charakterystyka zjawiska

Przez korupcję rozumie się współcześnie taką wymianę dóbr, usług, świadczeń i in¬nych zasobów, która narusza obowiązujące prawo lub dobro publiczne (materialne lub symboliczne, jak na przykład dobre imię urzędników państwowych). Każde dyspono¬wanie zasobami publicznymi, które jest niezgodne z ich przeznaczeniem, nazywa się działalnością korupcyjną.
Zalicza się do niej:
• przekupstwo,
• sprzedajność,
• płatną pro¬tekcję,
• łapownictwo, nepotyzm,
• nieuczciwe pośrednictwo
• wykorzystywanie zaj¬mowanego stanowiska służbowego dla osobistych celów.
Korupcja jest, więc zjawi¬skiem się wielopostaciowym, przy czym najczęściej jest utożsamiana z łapownictwem i płatną protekcją.
Ktoś, kto wykorzystuje stanowisko publiczne dla zdoby¬cia środków finansowych na potrzeby własne, rodziny, znajomych lub partii politycz¬nej, tym samym dopuszcza się korupcji.
W tak rozumianej korupcji mieści się
• czyn¬ne i bierne przekupstwo funkcjonariusza państwowego,
• łapownictwo,
• nepotyzm,
• protekcjonizm
• różne formy nieuczciwego pośrednictwa w nielegalnym pozyski¬waniu zasobów publicznych.

Najbardziej typowe, niejako uniwersalne cechy korupcji to:
• powszechność (wystę¬puje ona we wszystkich systemach ustrojowych),
• entropia (korupcja rozprzestrzenia się - na podobieństwo tkanki nowotworowej - na dziedziny, które wcześniej nie by¬ły nią dotknięte) i
• rynkowość (cena korupcyjnych transakcji jest wypadkową podaży i popytu na dobra i usługi, które można uzyskać w sposób nielegalny).

Partnerami układu korupcyjnego są zawsze „dawca” jakiegoś dobra i jego „biorca”. Kieruje nimi motywacja osiągnięcia osobistych korzyści i dążenie do zminimalizowania ryzyka ujawnienia zawartego porozumienia korupcyjnego.
Działania korupcyjne są zwykle utajoną transakcją obopólnie korzystną dla zaan¬gażowanych w nią stron. Wartością transakcji jest to, co dzięki niej strony uzyskują, zaś jej kosztem jest zagrożenie karą.
Kiedy korupcja staje się zjawiskiem względnie powszechnym, przybiera z regu¬ły charakter wieloszczeblowy. Ta sama osoba coraz częściej bywa zarazem „dawcą”, jak i „biorcą” łapówki czy innej nielegalnej korzyści. Świadczy, bowiem w sposób nie¬zgodny z prawem usługi osobom usytuowanym niżej w hierarchii instytucji (lub pe¬tentom z zewnątrz), sama zaś musi opłacać się swym przełożonym.

Comments are closed.