Boom na saletrę - Historia Ameryki Łacińskiej

Boom na saletrę - Historia Ameryki Łacińskiej

Na początku lat 70. znowu wybuchł kolejny boom gospodarczy, tym razem na saletrę. Odkryto bardzo bogate złoża naturalnej saletry na pograniczu Chile, Peru i Boliwii. (obszar Tacny i Arici zahaczający o pustynię Atacamę). Problem polegał na tym, że eksploatacją saletry zajmowała się chilijsko-angielska Kompania Saletry i Dróg Żelaznych. W tym czasie Boliwia miała jeszcze dostęp do Pacyfiku. Właśnie skutki wojny o saletrę ją tego pozbawiły. Władze boliwijskie, obawiając się ekspansji kompanii chilijskich, postanowiły podpisać traktat państwowy i w 1866r. istotnie podpisano taki układ graniczny, który wytyczał granicę wzdłuż 240N, natomiast obszar między 230N a 250N traktował jako obszar wspólnej eksploatacji.
W 1866r. odkryto kolejne przebogate złoża w boliwijskiej części ówczesnej prowincji Antofagasta. Rząd chilijski, powołując się na traktat z 1866r., wymógł na Boliwii koncesje, które przyznane zostały kilku chilijskim kompaniom (głównie Kompanii Saletry i Dróg Żelaznych).
Boliwijczycy byli rozczarowani polityką swojego rządu, który doprowadził do podpisania niekorzystnego ich zdaniem traktatu. Oligarchia boliwijska uważała go za szkodliwy dla interesów państwa i próbowała zmienić jakoś sytuację, ale zdawała sobie sprawę, że jakakolwiek rewizja tego traktatu doprowadzi prędzej czy później do konfliktu z Chile. W związku z tym zabiegała o sojusz z Peru i w 1873r. taki sojusz obronny został zawarty. Była to umowa o pomocy w razie agresji na któreś z tych państw. W 1874r. podpisano nowy traktat państwowy między Chile a Boliwią, który potwierdzał granicę, a na dodatek wprowadzał bezcłowy handel w obrębie strefy wspólnej eksploatacji saletry. Tak więc nie tylko Boliwijczycy nie mieli prawa do eksploatacji złóż saletry, ale także nie mieli prawa do nakładania podatków i ceł wywozowych na saletrę wydobytą na ich terytorium. Doprowadziło to do wielkiego wzburzenia i przewrotu wojskowego oraz do obalenia w 1876r. rządu Camilo Torresa przez Hilarióna Dazę.
Hilarión Daza był przedstawicielem nacjonalistycznej elity, oligarchii. Postanowił zadośćuczynić interesom Boliwii. Przede wszystkim rząd Dazy anulował traktat z Chile. W lutym 1876r. przyjęto dekret o rekompensacie za dotychczasową eksploatacje złóż saletry, nakładając cło wywozowe na saletrę eksploatowaną w Boliwii i to z prawem działającym wstecz od 1874r. W związku z tym Kompania saletry i Dróg Żelaznych musiałaby dokonać ogromnego zwrotu pieniędzy z ceł za ten okres. Oczywiście kompania ani myślała płacić takie cła. Mając poparcie ze strony swoich akcjonariuszy oraz rządu Wielkiej Brytanii, wywierała coraz większe naciski na władze chilijskie

Comments are closed.