WIELKIE KSIESTWO POZNANSKIE :
WIELKIE KSIESTWO POZNANSKIE :
1. STATUS WIELKIEGO KSIĘSTWA POZNAŃSKIEGO :
w skład Księstwa obszary przyznane Prusom na kongresie wiedeńskim : departament bydgoski, poznański i kaliski; Księstwo integralną częœcią monarchii pruskiej jako jedna z prowincji; wyrazem odrębnoœci : nazwa, tytuł Wielkiego Księcia w tytulaturze króla pruskiego i włączenie herbu Księstwa do herbu królestwa pruskiego; odrębnoœci ustrojowe zlikwidowane; 1815 - odezwa króla pruskiego - zapewnienie równorzędnoœci języka polskiego obok niemieckiego w szkołach, urzędach i sądach, równy dostęp do urzędów - w praktyce prawa te nie respektowane, po 1832 uchylone; proces germanizacji, dążenia do integracji Księstwa z resztą monarchii pruskiej
2. USTRÓJ SPOŁECZNY :
ustrój stanowy, uprzywilejowana pozycja szlachty, 1807 - równoœæ wobec prawa i systemu sądów powszechnych; 1823 - reforma uwłaszczeniowa (tylko duże gospodarstwa chłopskie, dziedzice odszkodowania, koszty uwłaszczenia obcciążały chłopów tzw. pruska droga do kapitalizmu, wytworzenie licznej warstwy bogatych chłopów, pozbawienie ziemi chłopów małorolnych
3. WŁADZE CENTRALNE KSIĘSTWA :
namiestnik (lata 1815-1830 Polak Antoni Radziwiłł potem urząd zniesiony; charakter reprezentacyjny i honorowy, poœrednik między mieszkańcami a monarchą, nadawał tytuły i odznaczenia, zwoływał zgromadzenia powiatowe i prowincjonalne); Sejm (organem przedstawicielskim prowincjonalne zgomadzenie stanów zw. Sejmem; ustawa z 1823 - król pruski powołał zgromadzenia na szczeblu wszystkich prrowincji; 1827 - pierwsze zwołanie sejmu; kompetencje ograniczone: opiniowanie projektów aktów prawnych dotyczących prowincji oraz niektórych ustaw ogólnopaństwowych, prawo zażalenia i petycji do króla; skład: 48 osób, 3 stany - rycerski, mieszczański i chłopski; prawa wyborcze w stanie miejskim i włoœciańskim ograniczone cenzusem posiadania; kadencja 6 lat, obrady co 2 lata - w praktyce rzadziej; obradom przewodniczył marszałek spoœród szlachty); nadprezydent (rzeczywista władza, pełnomocnik króla , kierowanie sprawami Księstwa jako caałoœci, samodzielnoœæ , uprawnienia poszerzane, nadzór nad administracją)
4. ADMINISTRACJA I SĄDOWNICTWO :
podział na 2 okręgi rejencyjne (poznański i bydgoski); te na powiaty, a te na gminy miejskie i wiejskie; rejencje (prezydent); powiaty (radca ziemski i sejmik powiatowa jako organ doradczy); gminy wiejskie (wójtowie, po 1837 - komisarze okręgowi); miasta (burmistrzowie lub prezydenci oraz rady miejskie)- wymóg fachowoœci i hierarchicznego podporządkowania; sądownictwo : sądy pokoju , sądy ziemiańskie, wyższe sądy ziemskie i Wyższy Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Filed under: notatki