Sposoby poznania: Platon (427-347 przed Chr.) Koncepcje etyki w starożytności.

Sposoby poznania: Platon (427-347 przed Chr.) Koncepcje etyki w starożytności.

- episteme - wiedza pewna, absolutna, dotycząca świata idei, poznawana przez dyskurs,
- doksa - wiedza o świecie zmysłowym, oraz
- mythos - wiedza dotycząca tego, co będzie po śmierci.
Episteme obejmuje świat bytów matematycznych i idealnych przedmiotów. Różnią się one w poznaniu. Wiedza matematyczna wychodzi od hipotez, których sama nie uznaje, bo nie uznaje charakteru hipotetycznego hipotez. To czyni dialektyka, która przez poznanie idei dochodzi do bezzałożeniowego początku, w którym wszystko ma swoje uzasadnienie. Ową zasadę znoszącą wszystkie hipotezy nazywa ideą Dobra. Idea ta jest prawdziwą zasadą wszystkich rzeczy. Platon wprowadził idee używając tzw. paraboli jaskini. Wychodzący z jaskini będą widzieli rzeczy oświetlone przez słońce, a potem słońce (idea Dobra). Idea Dobra nie tylko czyni przedmioty poznawalnymi i nie tylko uzdalnia przedmiot do poznawania, ale udziela przedmiotom poznania bytu. Przewyższa pozostały świat idei, ale nie staje się przez to czymś niepoznawalnym. Należy się kształcić, aby poznać ideę Dobra, bo jej poznanie daje prawdziwe poznanie - poznanie wyzwalające. Cały zespół idei można zrozumieć jako zróżnicowanie idei Dobra. Jest ona najwyższą normą, która uzasadnia fakt normatywności idei (sprawia je). Świat ten był boski, stąd mógł charakteryzować dochodzenie do idei Dobra jako upodobnienie się do Boga, co jest powrotem nieśmiertelnej duszy (która wpadła w świat czasoprzestrzenny) do prawdziwej ojczyzny.

Comments are closed.