NARZĘDZIA POLITYKI REGIONALNEJ UNII EUROPEJSKIEJ:

NARZĘDZIA POLITYKI REGIONALNEJ UNII EUROPEJSKIEJ:

W odniesieniu do Unii Europejskiej podstawowymi instrumentami polityki regionalnej jak już wcześniej wspomniałyśmy są fundusze strukturalne W Europie latach 2000-2006 działają 4 fundusze strukturalne, z których rozprowadzane są środki finansowane przez programy i konkretne cele:
1) Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego( ERDF)-powstał w 1975 r. likwiduje dysproporcje w rozwoju miedzy regionami państw UE oraz zmiany strukturalne terenów uzależnionych od upadających gałęzi przemysłu. Pomoc w ramach funduszu udzielana jest na: inwestycje umożliwiające tworzenie lub utrzymanie miejsc pracy, inwestycje w infrastrukturę w regionach zapóźnionych, słabo zaludnionych oraz ultra peryferyjnych, inwestycje w edukację i opiekę zdrowotną, rozwój potencjału małych i średnich przedsiębiorstw
2) Europejski Fundusz Społeczny (ESF)-powstał w 1960 r. na mocy Traktatów Rzymskich, którego zadaniem jest walka z bezrobociem, pomoc przeznaczona jest dla grup społecznych zagrożonych bezrobociem oraz dla ludzi młodych, wkraczających na rynek pracy. Działania ESF polegają m.in. na: szkoleniach zawodowych, dostosowywaniu systemów kształcenia do potrzeb rynku pracy, kształceniu kadr, ekspertów i personelu dydaktycznego, tworzeniu miejsc pracy, także w małych i średnich przedsiębiorstwach, zwalczaniu dyskryminacji zawodowej na rynku pracy, wspieraniu grup odrzuconych przez społeczeństwo np. ludzi bezdomnych i uzależnionych, badaniach naukowych i promowaniu nowych technologii.
3) Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (FEOGA) powstał w 1964r. – wspiera przekształcenia rolnictwa i obszarów wiejskich UE. Środki funduszu są uzupełniane z opłat na produkty rolne importowane spoza UE. Fundusz ten składa się z dwóch sekcji: Sekcji Gwarancji, która finansuje interwencyjne zakupy produktów rolnych oraz dotacje bezpośrednie dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej( CAP) oraz Sekcji Orientacji będącej instrumentem polityki regionalnej
4) Finansowy Instrument Orientacji Rybołówstwa (Jednolity Instrument Finansowania Rybołówstwa- FIFG)powstały, w 1993 r., którego zadaniem jest restrukturyzacja sektora rybołówstwa państw członkowskich UE. Za pośrednictwem FIFG są finansowane inicjatywy w zakresie hodowli ryb, rozwoju infrastruktury oraz wyposażenia portów rybackich, unowocześnienia floty rybackiej oraz metod połowu i przetwarzania ryb, podnoszenia konkurencyjności produktów rybnych i promowania ich na rynku.
Dodatkowo istnieje jeszcze jeden instrument finansowy- Fundusz Spójności( Kohezji). Fundusz ten nie jest sam w sobie funduszem strukturalnym, lecz udziela wsparcia najuboższym państwom Unii Europejskiej. Powstał on w 1994 r., na mocy traktatu z Maastricht w celu wspierania nie regionów, lecz państw najsłabiej rozwiniętych, których PKB nie przekracza 90% średniej dla całej UE. Pomocą finansową z tego funduszu zostały objęte: Hiszpania, Portugalia, Grecja i Irlandia.. Środki finansowe przekazywane są na realizację określonych projektów w dziedzinie ochrony środowiska oraz transportu. Fundusz Spójności nie jest typowym funduszem strukturalnym, ze względu na ograniczony czas działania.
Ogólnie rzecz biorąc możliwości oferowane przez fundusze strukturalne programy rozwojowo-badawcze UE jak i różne programy sektorowe i sieciowe, o ile dobrze wykorzystywane przez organy lokalne, mogą doprowadzić do następujących rezultatów: rozwoju lokalnego( np. infrastruktury lokalnej), poprawy standardu życiowego miejscowej ludności np. nowe miejsca pracy), poprawy działalności samej administracji lokalnej( np. świadczenia usług on-line)

Oprócz tych instrumentów istnieją jeszcze Inicjatywy Wspólnotowe finansowane z funduszy strukturalnych. Na Inicjatywy wykorzystywanych jest 5 % środków finansowych funduszy strukturalnych. Są to specjalne instrumenty pomocy, których zadaniem jest finansowanie działań istotnych już nie dla jednego regionu czy kraju, lecz UE jako całości. Są opracowywane przez Komisje Europejską w porozumieniu z krajami członkowskimi, a realizowane przez poszczególne Dyrekcje Generalne KE. W latach 1994-1999 funkcjonowało aż 13 takich inicjatyw, lecz obecnie ich liczbę zmniejszono do czterech. Są to:
*INTERREG III – największa z inicjatyw, jej celem jest zacieśnianie więzi międzyregionalnych w Unii, szczególnie na terenach przygranicznych. Jest finansowana przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego. W ramach INTERREG występują 3 grupy działań: integracja regionów przygranicznych, współpraca ponadregionalna, usprawnianie technik i polityki rozwoju regionalnego poprzez współpracę międzynarodową i międzyregionalną
*URBAN-rewitalizacja obszarów miejskich, zagrożonych lub dotkniętych zjawiskami strukturalnego bezrobocia i przejawami patologii społecznej. Ta inicjatywa jest finansowana również przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego
*EQUAL- obejmuje finansowanie projektów wyrównujących szanse na rynku pracy. Szczególną troska objęte są te grupy, które z różnych względów mają utrudniony dostęp do pracy( np. mniejszości, niepełnosprawni). Działania w ramach tej inicjatywy SA finansowane z europejskiego Funduszu Społecznego
*LEADER + - jest kontynuacją inicjatywy LEADER, która zajmowała się pomocą w rozwoju obszarów wiejskich. Jest ona finansowana przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej

Comments are closed.