Zasada podziału władz

Zasada podziału władz

• ustrój RP opiera się na podziale i równowadze władzy ustawodawczej, władzy wykonawczej i władzy sądowniczej
• w sensie przedmiotowym- wydzielenie pewnych kierunków działania państwa, takich jak stanowienie prawa, wykonywanie prawa, sądzenie
• w sensie podmiotowym – każdej z wyodrębnionych dziedzin powinny odpowiadać trzy oddzielone od siebie grupy organów państwowych. Osobno powinna istnieć władza wykonawcza, ustawodawcza i sądownicza
• pomiędzy trzema władzami panuje zasada równości. Każda z nich powinna mieć instrumenty pozwalające hamować działanie poszczególnych władz.
• Piastunami władzy ustawodawczej są Sejm i Senat
• Piastunami władzy wykonawczej są prezydent i Rada Ministrów
• Piastunami władzy sądowniczej są Sądy i Trybunały
• Zasada podziału władz nie ma charakteru absolutnego- odrzucenie możliwości skumulowania władzy w rękach jednego podmiotu
• Koncepcja domniemań kompetencyjnych- opiera się na ocenie charakteru poszczególnych kompetencji władczych państwa. Istnieje jak gdyby jądro kompetencyjne władzy ustawodawczej, wykonawczej, sądowniczej w które inne władze nie mogą wkraczać.
• Koncepcja istoty władz- nie jest do końca sprecyzowana
• System parlamentarny-
- wyodrębnienie głowy państwa oraz rządu z premierem na czele.
- Kierowanie sprawami państwowymi należy do rządu.
- Głowa państwa jest powoływana przez parlament
- Dla utworzenia rządu konieczne jest poparcie większości parlamentarnej
- Rząd ponosi odpowiedzialność polityczna wobec parlamentu i może zostać zmuszony do dymisji
- Rząd może rozwiązać parlament przed upływem kadencji
• System prezydencki-
- prezydent jest zarazem głową państwa jak i szefem rządu
- prezydentowi przysługuje bardzo silna pozycja ustrojowa
- prezydent wybierany jest przez naród
- prezydent powołuje kierowników poszczególnych departamentów, który odpowiedzialni są przed prezydentem
- prezydent ponosi odpowiedzialność tylko za naruszenie prawa (Kongres może go usunąć ze stanowiska)

- posiadanie obywatelstwa polskiego
- ukończenie 18 roku życia najpóźniej w dniu głosowania
- posiadanie pełni praw publicznych
- posiadanie pełnej zdolności do czynności prawnych

• władza sądownicza jest niezależna od władz pozostałych
• tylko sądy mogą wymierzać sprawiedliwość
• prezydent ma prawo do łaski
• parlament może uchwalić akt który łagodzi skutki prawomocnych skazań lub darowującego i puszczającego w pamięć pewne przestępstwa czy wykroczenia
• sądownictwo konstytucyjne- bada zgodność ustaw z konstytucją

Comments are closed.