Szkoda i sposoby jej naprawienia.

Szkoda i sposoby jej naprawienia.
Szkoda to nic innego jak naruszenie interesu wierzyciela, który wyraża się w jego prawie podmiotowym chronionym przez obowiązujący porządek prawny. Może to być uszczerbek w majątku wierzyciela, ale w równym stopniu uszczerbek w innych dobrach materialnych, jak i niematerialnych podlegających ochronie.
Naprawienie szkody następowało w dwojaki sposób (do ustalenia między stronami): a) […]

Skutki niewykonania zobowiązań.

Skutki niewykonania zobowiązań.
Jeżeli dłużnik nie wykonał zobowiązania, ponosił z reguły odpowiedzialność wobec wierzyciela, który na drodze sądowej mógł domagać się świadczenia, a w braku takiej możliwości – pokrycia powstałej szkody. Ale zasada ta uznawała liczne wyjątki.
Wolny od odpowiedzialności był dłużnik, którego możliwość świadczenia unicestwiona została działaniem siły wyższej (vis maior). Były to różne przypadki, którym […]

Zobowiązania jednostronne i dwustronne.

Zobowiązania jednostronne i dwustronne.
Zobowiązanie jednostronne polegało na tym, że jedna strona było tylko wierzycielem a druga tylko dłużnikiem (np. przy pożyczce, przy zobowiązaniu z deliktu). W tego rodzaju zobowiązaniu istniała prosta ochrona procesowa, istniało tylko jedno powództwo – do dyspozycji wierzyciela  najczęściej były to powództwa „ścisłego prawa”.
Zobowiązania złożone (dwustronne) miały miejsce wtedy, gdy każda […]

Komisja Specjalna do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym

Komisja Specjalna do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym
Komisja Specjalna do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym powołana została w 1945 r. z inicjatywy Komisji Centralnej Związków Zawodowych. Komisja funkcjonowała jako jeden organ centralny z delegaturami terenowymi. Członkowie Komisji nie musieli posiadać jakiegokolwiek wykształcenia. Znaleźli się w niej nawet ludzie z marginesu społecznego.
Formalnie Komisja powołana […]

Sąd Najwyższy w PRL

Sąd Najwyższy w PRL
Konstytucja PRL mówiła, że Sąd Najwyższy sprawuje nadzór nad działalnością wszystkich sądów w zakresie orzekania. W praktyce do 1962 r. istniały jeszcze: Najwyższy Sąd Wojskowy, Trybunał Ubezpieczeń Społecznych.
SN składał się z Pierwszego Prezesa, Prezesów stojących na czele izb i z sędziów. SN był „wybierany” raz na 5 lat. Jego kadencyjność miała zapewnić […]

Inne sądy szczególne (specjalne sądy karne, Najwyższy Trybunał Narodowy, sądy pracy i ubezpieczeń społecznych, Naczelny Sąd Administracyjny)

Inne sądy szczególne (specjalne sądy karne, Najwyższy Trybunał Narodowy, sądy pracy i ubezpieczeń społecznych, Naczelny Sąd Administracyjny)
Specjalne sądy karne
Dekretem z września 1944 r. zapowiedziano tworzenie w każdym okręgu sądu apelacyjnego po jednym specjalnym sądzie karnym. Przy sądach karnych funkcjonowały prokuratury specjalnych sądów karnych.
Specjalne sądy karne były kompetentne do orzekania we wszystkich sprawach o zbrodnie i […]

Sądy wojskowe w PRL

Sądy wojskowe w PRL
Nową organizację wojskowego wymiaru sprawiedliwości ogłosił PKWN w 1944 r. (Prawo o ustroju Sądów Wojskowych i Prokuratury Wojskowej). Rozkazem Ministra Obrony Narodowej utworzono wojskowe sądy rejonowe, które powstały na terenie każdego województwa. Sądy te pomyślane jako tymczasowe, faktycznie przetrwały prawie 10 lat. Formalna niezawisłość sędziowska faktycznie była fikcją.
Sądy wojskowe orzekały w składzie […]

Udział czynnika ludowego w wymiarze sprawiedliwości w PRL

Udział czynnika ludowego w wymiarze sprawiedliwości w PRL
Udział ławników w sądach przewidywało wiele aktów prawnych, w tym tzw. mały kodeks karny. Początkowo ławnicy sądzili w sądach wojskowych i specjalnych sądach karnych oraz postępowaniach doraźnych. Rozszerzanie udziału ławników nastąpiło w 1949 r.
Poprzez instytucję ławników komuniści nasycali sądy ludźmi dyspozycyjnymi, którzy nie musieli spełniać jakichkolwiek wymogów […]

Szkolenie prawników w trybie specjalnym w PRL

Szkolenie prawników w trybie specjalnym w PRL
W okresie, kiedy władza komunistyczna nie była jeszcze utrwalona nie widziano przeszkód by w wymiarze sprawiedliwości zatrudniano przedwojenną kadrę. Komuniści bardzo szybko przejęli kontrolę nad sądownictwem specjalnym, ale sądownictwo powszechne i prokuratury dopiero trzeba było uczynić posłusznymi.
Wprowadzono dekretami takie zmiany, które prowadziły do likwidacji niezawisłości sędziów i niezależności sądownictwa. […]

Sądy tajne w PRL

Sądy tajne w PRL
Sądy tajne funkcjonowały w ramach sądownictwa powszechnego. Pełna ich historia nie jest znana, wymaga badań. Często działały na terenie więzień i były nazywane „sądami kiblowymi”. W Warszawie sąd taki działał początkowo w ministerstwie sprawiedliwości. Jego skład ciężko by nazwać sędziowskim – składały się bowiem z urzędników, którzy wydawali wyroki w najcięższych sprawach.
Komisja […]