Gorszenie niewolnika (servi corruptio).

POSTEPOWANIE IN IURE W PROCESIE FORMUŁKOWYM
Proces rzymski – formułkowy prowadziły przede wszystkim strony. Bez ich równoczesnej obecności przed pretorem postępowanie nie mogło się rozpocząć. Ważne było zapewnienie stawienia się przed sądem pozwanego, stąd in ius vocatio – wezwanie prywatne i ustne, dokonane w miejscu publicznym ( ze względu na poszanowanie miru domowego). Postępowanie in iure […]

POJĘCIE I RODZAJE POWÓDZTW – ACTIONES

POJĘCIE I RODZAJE POWÓDZTW – ACTIONES
ACTIO – to zdaniem Celsusa prawo do dochodzenia w sądzie tego, co się komu należy. Każda actio miała swoje własne cechy i swoją nazwę, jej istnienie przesądzało o istnieniu uprawnienia, a zarazem o możliwości jego ochrony w postępowaniu sądowym.
RODZAJE POWÓDZTW:
 ACTIONES IN REM i ACTIONES IN PERSONAM
ACTIONES IN REM – […]

BUDOWA FORMUŁY PRETORSKIEJ

BUDOWA FORMUŁY PRETORSKIEJ
Wyniki postępowania in iure ujmowano ostatecznie w postaci formułki pretorskiej, formułka była więc owocem pierwszej fazy postępowania.
Treść formułki była uzgodniona miedzy pretorem a stronami, ale formalnie wydawał ja pretor. Formułka miała postać gramatyczną zdania warunkowego.
Właściwą treść formułki poprzedzało wyznaczenie sędziego – adresata formułki. Po tym następowały 4 części formułek:
1) INTENTIO – jest to […]

CHARAKTERYSTYKA PORCESU FORMUŁKOWEGO

CHARAKTERYSTYKA PORCESU FORMUŁKOWEGO
Proces formułkowy był normalną formą ochrony praw prywatnych w okresie najświetniejszego rozwoju prawa rzymskiego, w ostatnim stuleciu republiki i przez cały czas pryncypatu.
Nazwa wywodzi się z określenia „procesować się za pomocą formułek” Jest to nazwa konwencjonalna. Owa formułka, pisemna i elastyczna, stała się ośrodkiem całego postępowania i każdej sprawie mogła nadać specyficzne […]

PRZEBIEG POSTĘPOWANIA W PROCESIE LEGISLAKCYJNYM

PRZEBIEG POSTĘPOWANIA W PROCESIE LEGISLAKCYJNYM
Proces legisakcyjny toczył się w dwu fazach:
• pierwszą fazę postępowania wszczynał powód poprzez wezwanie pozwanego przed magistraturę (in ius vocatio), wezwanie miało charakter ustny i prywatny. Jeśli pozwany nie chciał stawić się dobrowolnie powód mógł zgodnie z Ustawą XII tablic, doprowadzić go siłą. Przed magistraturą strony procesowe wypowiadały uroczyste formuły procesowe […]

RODZAJE LEGIS ACTIONES

RODZAJE LEGIS ACTIONES
Każde postępowanie odbywało się wg jednego z 5 schematów/ rodzajów :
1. Legis actio sacramento ( postanowienie z ustanowieniem zakładu) – była najstarszym sposobem postępowania o najszerszym zastosowaniu. Występowała w 2 odmianach:
a) legis actio sacramento in rem – była jedynym sposobem dochodzenia władztwa nad rzeczami lub osobami. Postępowanie przed magistraturą odbywało się przy udziale […]

CHARAKTERYSTYKA PROCESU LEGISLAKCYJNEGO

CHARAKTERYSTYKA PROCESU LEGISLAKCYJNEGO
Proces legisakcyjny był w Rzymie najstarszą postacią zorganizowanej ochrony praw prywatnych. Wybitna aktywność stron w tym procesie przypominała poprzedni okres pomocy własnej.
Nazwa legis actiones pochodzi od lex i actio, jest to postępowanie w jakiś sposób związane z ustawami.
Proces legisakcyjny występował ostatecznie w 5 odmianach : są one wynikiem rozwoju historycznego, powstawały w miarę […]

POMOC WŁASNA I JEJ OGRANICZENIA

POMOC WŁASNA I JEJ OGRANICZENIA
Już ustawa XII Tablic zawierała poważny zespół przepisów proceduralnych. W najdawniejszych czasach jedynym sposobem realizacji praw prywatnych była tzw. POMOC WŁASNA.
Pomoc własna pojawiała się w dwojakiej postaci:
1. zaczepna ( ofensywna) – zmierzała do zmiany istniejącego stanu rzeczy
2. obronna (defensywna) – miała na celu utrzymanie istniejącego stanu rzeczy
POMOC WŁASNA OBRONNA
Przejawem jest obrona […]

ROZWÓJ HISTORYCZNY PROCESU RZYMSKIEGO

ROZWÓJ HISTORYCZNY PROCESU RZYMSKIEGO
Już ustawa XII Tablic zawierała poważny zespół przepisów proceduralnych. W najdawniejszych czasach jedynym sposobem realizacji praw prywatnych była tzw. POMOC WŁASNA.
Pomoc własna pojawiała się w dwojakiej postaci:
1. zaczepna ( ofensywna) – zmierzała do zmiany istniejącego stanu rzeczy
2. obronna (defensywna) – miała na celu utrzymanie istniejącego stanu rzeczy
W pewnym stopniu pełniła role pozytywna, […]

POJĘCIE PROCESU CYWILNEGO

POJĘCIE PROCESU CYWILNEGO
Prawo procesowe = prawo które dotyczy powództw
Prawo rzymskie nie znało ostrego rozróżnienia prawa materialnego i prawa procesowego, które jak tak znamienne dla współczesnych systemów prawnych.
To co dziś rozróżniamy, w czach jurystów stanowiło jedność. Wyjątkiem był Gaius, wykładał prawo procesowe w osobnej księdze, ale i traktuje je ogólnie jako „prawo dotyczące powództw”.
Mimo braku pojęciowego […]