Doktryna Monero - Historia USA do 1900 r.

Doktryna Monero - Historia USA do 1900 r.
USA jako pierwsze państwo na świecie uznały w maju 1822 r. niepodległość państw Ameryki Łacińskiej. Wywalczyły one sobie niezależność od Hiszpanii w trakcie wojen napoleońskich i bezpośrednio po ich zakończeniu. To będzie genezą do ogłoszenia doktryny Monroe. Doktryna ta nie była niczym nowym. Jej zasygnalizowanie pojawia się już w przemówieniu pożegnalnym Jerzego Waszyngtona, zwanym też testamentem Waszyngtona. Jak wiemy Waszyngton podzielił świat na hemisfery wschodnią i zachodnią i uznał, że one się nie przenikają. Mają one absolutnie różne tradycje oraz systemy polityczne i gospodarcze. Doktryna Monroe nazywana jest tak dopiero od lat 50. XX w. Wcześniej nie mówiono o niej jako doktrynie, lecz jako orędziu prezydenckim. Po raz pierwszy powołano się na nią jako na orędzie prezydenta Monroe w połowie XIX w. przy okazji konfliktu z Meksykiem i interwencji francuskiej w Meksyku.
Jak pamiętamy Kongres Wiedeński kierował się trzema zasadami:
 legitymizmu;
 restauracji;
 równowagi.
W oparciu o te zasady Święte Przymierze, które miało stać na straży odbudowy tego, co było przed rewolucją francuską, czyli powrotu dawnych ustrojów i monarchów na swoje trony. Święte Przymierze konsekwentnie miało to realizować. Gdy wybuchło powstanie przeciwko królowi Hiszpanii, Święte Przymierze obawiało się, że może to być następne zarzewie rewolucji. Wobec tego wysłało wojska francuskie, aby przywróciły króla Hiszpanii na tron. Jednak Hiszpania w wojnach napoleońskich straciła też swoje kolonie. W tym momencie więc Święte Przymierze stało na stanowisku, że trzeba też dla Hiszpanii odzyskać jej kolonie, co już zupełnie stało w sprzeczności z interesami Wielkiej Brytanii i USA. Co prawda dało sobie z tym spokój, ale Amerykanie uznali, że jest to świetny moment, aby zasygnalizować swoje stanowisko, iż nie życzą sobie żadnej rekolonizacji terenów zachodniej hemisfery. To stało u podstaw doktryny Monroe.
Orędzie prezydenckie zostało wygłoszone 2 XII 1823 r. Najistotniejsze są 3 stwierdzenia doktryny Monroe:
 kontynent amerykański nie może być odtąd uważany za teren przyszłej kolonizacji;
 system polityczny państw europejskich jest zasadniczo odmienny od amerykańskiego (co znaczy, że w zachodniej hemisferze są republiki); wobec tego każda próba rozciągnięcia tego systemu na półkulę zachodnią będzie uważana za akt wrogi wobec USA;
 USA nie będą się mieszać do wewnętrznych spraw żadnego z państw europejskich i życzą sobie tego samego.

DYGRESJA
Doktryny w pewnym sensie są wynalazkiem dyplomacji amerykańskiej. Jak się Amerykanom coś nie podoba albo nie chcą czegoś zaakceptować, to po prostu wygłaszają doktrynę i uważają, że od tej pory tak ma być. Dożyliśmy takich czasów, że praktycznie każdy amerykański prezydent ma swoją doktrynę. Mamy doktrynę Trumana, Eisenhowera, Nixona, Kennedy’ego, Reagana, Cartera, jedynie Ford nie miał. Teraz jest doktryna Busha. Nie wiadomo jak ona brzmi, ale jest.

Doktryna Monroe, która zapoczątkowała ten styl prowadzenia polityki dyplomacji amerykańskiej, nigdy nie była doktryną. Sam Monroe nie uważał jej za doktrynę. Było to tylko oświadczenie prezydenckie.

Comments are closed.